Over de collectie

Sinds onze oprichting in 1903 hebben we zo’n 24.000 designobjecten verzameld. Elk stuk heeft een eigen identiteit. Waar we vroeger elk object gewoon een opeenvolgend nummer gaven, registreren we aanwinsten sinds 1974 op basis van hun verwervingsjaar. Bestaat een ontwerp uit meerdere onderdelen, zoals een servies, dan houden we die samen onder één overkoepelend koepelnummer.  

 Zodra zo'n nieuw object bij ons binnenkomt, registreren we alle details digitaal. En die informatie is uitgebreid, want onze collectie laat zich gelukkig niet in één strak vakje stoppen. Een stoel maakt vaak deel uit van meerdere deelcollecties tegelijk. Je kan hem bekijken vanuit zijn functie, denk aan meubilair, interieurinrichting, huishouden, verlichting, tafelgerei of kook- en keukengerei, maar evengoed vanuit het materiaal, zoals keramiek, glas, zilver, textiel of kunststof. 

Die flexibiliteit zie je ook achter de schermen. Wist je trouwens dat de stukken in ons depot niet volgens deze theoretische categorieën opgeslagen zitten? We plaatsen ze puur op basis van hun fysieke vorm en de specifieke noden van het materiaal zelf. Zo zorgen we ervoor dat elk object in absolute topvorm blijft. 

Het is in datzelfde depot dat een aantal indrukwekkende topstukken van de designgeschiedenis samenkomen. We staan bekend om onze grote collectie van iconische namen zoals Henry van de Velde, Albert Van huffel, Pieter De Bruyne, Piet Stockmans, Ettore Sottsass jr., Alessandro Mendini en Maarten Van Severen. Ook op het vlak van industriële productie vallen grote, herkenbare merken als Alessi, Nova en Tupperware op. Sommige objecten vormen een geheel omdat ze in de loop der tijd door dezelfde persoon verzameld werden en vervolgens samen onze collectie binnenkwamen. Daar zijn de collecties Fernand Scribe, Norbert Havermans, Dirk Schrijvers en Antonio Alonso de beste voorbeelden van. 

Design is zoveel meer dan het tastbare eindproduct, het is een intensief proces van denken, schetsen en proberen. We beheren de complete professionele archieven van vijf toonaangevende ontwerpers: Albert Van huffel, Geo Henderick, Gaston Eysselinck, Pieter De Bruyne en Joost Maréchal. Daarnaast bewaren we het volledige, integrale archief van de Biënnale Interieur Kortrijk. Dit alles vullen we aan met betekenisvolle, vaak fragmentarische archiefstukken van makers als Paul Ibou, Axel Enthoven en Antoine Van Loocke, en van designcurator en -journalist Moniek E. Bucquoye. 

Voor wie echt in de geschiedenis van een ontwerper of bedrijf wil duiken, bevat onze collectie twee omvangrijke documentatiereeksen vol dossiers per ontwerper of bedrijf. 

De basis van het Nationaal Documentatiecentrum voor de Kunstambachten (NDK) werd door conservator Adelbert Van de Walle gelegd naar aanleiding van Expo 58. Midden jaren 70 zette zijn opvolger Lieven Daenens dit werk voort, en ook vandaag vullen we deze reeks nog steeds actief aan. Het NDK bevat inmiddels dossiers van zo'n 2800 Belgische ontwerpers en producenten die actief waren in de kunstambachten, de interieurarchitectuur, het industrieel design en de beeldende kunsten. Het vormt een onschatbare bron voor onderzoek naar de naoorlogse Belgische designgeschiedenis. 

Daarnaast biedt de Documentatiereeks Moniek E. Bucquoye (DMB) met ongeveer 1900 Belgische en 900 buitenlandse dossiers een scherpe kijk op de internationale designsector tussen 1980 en 2010. Een derde, compactere reeks bevat de productcatalogi van de destijds baanbrekende Gentse designwinkel Modern Form dat we momenteel volop aan het ontsluiten zijn. 

Bij het ontstaan van het museum in 1903 was onze bibliotheek een volwaardige pijler van de dagelijkse werking. Het was een plek waar ambachtslieden en ontwerpers langskwamen om inspiratie te putten uit modelboeken, verkoopcatalogi en tijdschriften. 

Sinds 2017 hebben we de krachten gebundeld en maakt de museumbibliotheek deel uit van de Kunstenbibliotheek op de Bijlokesite, samen met de collecties van onder meer KASK, S.M.A.K. en STAM. Het is een unieke hotspot geworden voor iedereen met een hart voor beeldende kunst, design en stedelijkheid. Toch hebben sommige unieke stukken nog steeds de directe link met ons museum. Daarom worden de private handbibliotheken van ontwerpers als Geo Henderick en Gaston Eysselinck, en de bijzondere reeks platenalbums uit de jaren 1920 en 1930 die onze eerste conservator Armand Heins samenstelde, omwille van hun historische waarde nog altijd met veel zorg in het museum zelf bewaard.